BelRAI binnen de ouderenzorg

In 2019 bracht de komst van het nieuwe Woonzorgdecreet een ondubbelzinnige keuze met zich mee, namelijk de keuze om gebruik te maken van BelRAI als zorgplanningsinstrument binnen ouderenzorgvoorzieningen, met als doel de zorgkwaliteit te verbeteren. In wat volgt is een toelichting van de BelRAI-instrumenten die gebruikt zullen worden in de verschillende voorzieningen binnen de ouderenzorg.

Vlaamse woonzorgcentra

BelRAI Long-Term Care Facilities (LTCF) – BelRAI Screener


Vanaf 1 juni 2023 is de ingebruikname van BelRAI LTCF verplicht als zorgplanningsinstrument binnen de Vlaamse woonzorgcentra. Het woonzorgcentrum dient voorafgaand aan de opname na te gaan of een actuele BelRAI-inschaling van de bewoner ter beschikking is.  Indien dit niet het geval is, kan het woonzorgcentrum een BelRAI Screener afnemen of de bestaande aanpassen. Aan de hand van de BelRAI Screener kan het woonzorgcentrum al een eerste inschatting maken van de zorgnood van de persoon met een zorg – en ondersteuningsnood.

Niettegenstaande dat de BelRAI Screener informatie geeft die zinvol is in het kader van de zorgplanning, zal binnen de woonzorgcentra enkel gebruik gemaakt worden van BelRAI LTCF als zorgplanningsinstrument aangezien de grote meerderheid van bewoners ernstige en langdurige zorgnoden hebben.

Zachte opstart


Elk woonzorgcentrum moet de mogelijkheid krijgen om een aangepast implementatieplan uit te werken afgestemd op de bewonerspopulatie, de zorgzwaarte van de bewoners en de inzetbaarheid van het beschikbare zorgpersoneel. Het is belangrijk dat woonzorgcentra voldoende flexibiliteit krijgen om deze implementatie duurzaam te verankeren en het interne draagvlak te maximaliseren. Dankzij deze geleidelijke opbouw krijgt men de mogelijkheid om op een kwaliteitsvolle wijze BelRAI af te nemen alsook in te kantelen en te gebruiken in het kader van de zorgplanning.

Voor de inschaling van alle bewoners met BelRAI LTCF krijgt elk woonzorgcentrum een tijdspanne van 2 jaar waarbij wordt rekening gehouden met volgende tussentijdse doelstellingen:

  • Tijdens de periode van 1 juni 2023 tot en met 31 december 2023 moet de zorgzwaarte van minstens 10 % van alle bewoners worden vastgesteld aan de hand van BelRAI LTCF. De resultaten van deze inschaling worden opgenomen in het woonzorgleefplan. Door de eerste zeven maanden van de implementatieperiode te focussen op de volledige bewonerspopulatie, in plaats van op de inschaling van bewoners bij opname, kan het interne draagvlak worden gemaximaliseerd in functie van een meest passende aanpak voor uw woonzorgcentrum. Dit zorgt ervoor dat u kan kiezen om met een bepaalde bewonersgroep te beginnen (bv. één afdeling of leefgroep) of om u te richten tot specifieke bewoners (bv. bewoners met een complexe zorgproblematiek waarvoor het zorgplan herzien moet worden). Uiteraard bent u als woonzorgcentrum vrij om reeds verder te gaan dan deze 10%.
  • Vanaf 1 januari 2024 wordt de zorgzwaarte van elke nieuwe bewoner van het woonzorgcentrum in het kader van het woonzorgleefplan vastgesteld aan de hand van BelRAI LTCF uiterlijk acht weken na de opname. Deze termijn werd in overeenstemming met interRAI-bepalingen gewijzigd van één maand naar acht weken.  We kiezen ervoor om BelRAI te verplichten voor nieuwe bewoners en BelRAI te integreren in het opnameproces van een woonzorgcentrum.
  • Op uiterlijk 1 juni 2024 is de zorgzwaarte in het kader van het woonzorgleefplan van minstens  40% van de op dat moment opgenomen bewoners in het woonzorgcentrum vastgesteld aan de hand van de BelRAI LTCF.
  • Op uiterlijk 1 januari 2025 is de zorgzwaarte in het kader van het woonzorgleefplan van minstens 70% van de op dat moment opgenomen bewoners van het woonzorgcentrum vastgesteld aan de hand van de BelRAI LTCF.
  • Uiterlijk op 1 juni 2025 is de zorgzwaarte in het kader van het woonzorgleefplan van alle bewoners van het woonzorgcentrum vastgesteld aan de hand van BelRAI LTCF, dit met uitzondering van de bewoners die recent opgenomen zijn en waarbij de termijn van acht  weken na opname nog niet verstreken is.
Zorgkwaliteit

Kwaliteitsvol zorgplan op maat


BelRAI LTCF is een uitgebreide inschaling van het functioneren van een persoon met langdurige en complexe zorgnoden. Het stelt de zorgverlener en het multidisciplinair team in staat om het niveau van het fysiek, psychisch, cognitief en sociaal functioneren van de bewoner op een uniforme en systematische manier doorheen de tijd op te volgen.

De resultaten van een BelRAI-inschaling op het niveau van de bewoner zijn:

  • zorgschalen
    • geven een beeld van het functioneren - bv. pijnschaal, communicatieschaal, ...
    • geven een beeld van (mogelijke) risico’s - bv. risico op ontwikkeling van een depressie, doorligwonde, ...
  • clinical assessment protocols (CAP’s)
    • domeinen waarbij het functioneren verbeterd kan worden - bv. sociale omgang, ...
    • domeinen waarbij preventief acties kunnen genomen worden opdat het functioneren niet (verder) achteruit zou gaan - bv. bevordering van lichaamsbeweging, ...
  • individuele statistieken
    • vanaf meerdere BelRAI-inschalingen kan men evolutie van zorgschalen en CAP’s doorheen de tijd opvolgen
       

De resultaten  van een BelRAI LTCF-inschaling bieden ondersteuning bij het opstellen en evalueren van een kwaliteitsvol zorgplan op maat, in samenspraak met de persoon met een zorg- en ondersteuningsnood en/of zijn naasten.

Kwaliteitswerking op organisatieniveau


Aan de hand van een BelRAI-inschaling gebeurt een objectieve evaluatie van de zorgprocessen en/ of beleidsplannen. Aan de hand van een objectieve evaluatie kan u vaststellen of de beoogde resultaten behaald worden. Bijkomend kan dit de aanzet geven tot het opzetten van interne verbeterprojecten, bv. mondhygiëne, ondervoeding, …

De data van BelRAI-inschalingen kunnen in de toekomst gebruikt worden:

  • om kwaliteitsindicatoren te berekenen - kwaliteitsindicatoren zijn meetbare aspecten van zorg die een aanwijzing geven over de kwaliteit van zorg. Op basis van de kwaliteitsindicatoren kan men tot kwaliteitsverbetering komen;
  • voor een efficiënte personeelsplanning op basis van zorgzwaartecategorieën  - zorgzwaartecategorieën geven informatie over het type en hoeveelheid zorg die de persoon met een zorg– en ondersteuningsnood nodig heeft.

BelRAI LTCF-draaiboek


Het draaiboek is ontstaan vanuit de ervaringen van de deelnemers en de projectcoaches uit het BelRAI LTCF-pilootproject dat in de periode 2020-2022 heeft plaatsgevonden in de Vlaamse woonzorgcentra. Het draaiboek dient als leidraad bij de implementatie van het BelRAI LTCF-instrument binnen een woonzorgcentrum en als ondersteuning van het beleid binnen de organisatie. Het geeft een duidelijke handleiding, handige fiches en checklists, om met BelRAI aan de slag te gaan binnen de organisatie.

Dit draaiboek kan ook gebruikt worden in het kader van de implementatie van andere BelRAI-instrumenten in andere sectoren.

Draaiboek BelRAI LTCF voor de implementatie in woonzorgcentrapdf bestand1.4mb

Centra voor kortverblijf type 1 en centra voor dagverzorging

BelRAI Screener


Net zoals de Vlaamse woonzorgcentra, dienen ook centra voor kortverblijf en centra voor dagverzorging voorafgaand aan elke opname na te gaan of er een actuele BelRAI-inschaling van de bewoner ter beschikking is. Indien dit niet het geval is, kunnen deze voorzieningen een BelRAI Screener afnemen of de bestaande aanpassen.

Aan de hand van de BelRAI Screener kan het centrum voor kortverblijf en het centrum voor dagverzorging een eerste inschatting maken van de zorgnood van een persoon met zorg- en ondersteuningsnood. Bijkomend bepaalt dit BelRAI-instrument of de persoon met een zorg- en ondersteuningsnood baat heeft bij een uitgebreide BelRAI-inschaling.

Welk uitgebreid BelRAI-instrument het meest geschikt is in deze voorzieningen, dient nog bepaald te worden.

Informatiesessies

Hier vindt u de meest recente informatiesessies met betrekking tot BelRAI in de ouderenzorg.